Cryptovaluta

De cryptomarkt groeit snel — en de wetgever houdt (inmiddels) gelijke tred. Op Europees niveau is ingrijpende regelgeving van kracht, zoals de “MiCA”-verordening en de “DAC-8”-Richtlijn. Deze ontwikkelingen brengen complexe juridische en fiscale vraagstukken met zich mee. Zowel particuliere beleggers als ondernemingen kunnen hierdoor onverwacht te maken krijgen met een onderzoek van de Belastingdienst of het Openbaar Ministerie.

Speelt een van deze vragen? Neem dan direct contact op.

• Wat zijn de gevolgen van het niet opgeven van mijn cryptovermogen/-inkomsten aan de Belastingdienst?
• Worden de opbrengsten die ik behaal met mijn trading-activiteiten belast in box 1 als inkomen, of valt mijn crypto onder box 3 als vermogen?
• Wat moet ik doen als ik een informatieverzoek van de Belastingdienst naar mijn cryptovermogen/-inkomsten?
• Wat doe ik als mijn bank, de exchange of de Belastingdienst lastige vragen stelt over de herkomst van mijn cryptovermogen en hoe onderbouw ik mijn vermogenspositie?
• Wat moet ik doen bij een strafrechtelijke verdenking gerelateerd aan crypto?

DAC8: het einde van de anonimiteit?

Een van de meest ingrijpende ontwikkelingen voor crypto-gebruikers is de Europese DAC8 Richtlijn (Directive on Administrative Cooperation). Op 1 januari 2026 is deze richtlijn in werking getreden. Cryptodienstverleners — zoals brokers, exchanges en aanbieders van digitale wallets — zijn sindsdien verplicht om klantgegevens en transacties vast te leggen en hierover jaarlijks te rapporteren aan de fiscale autoriteiten van de lidstaat waarin zij zijn gevestigd. De eerste rapportages over het jaar 2026 moet uiterlijk op 31 januari 2027 worden ingediend bij de Belastingdienst.

Wat betekent dit concreet? De richtlijn verplicht alle aanbieders van cryptovaluta en -diensten om informatie te verzamelen over hun gebruikers. Het gaat daarbij zowel om persoonsgegevens vastgelegd in het kader van de KYC-procedure (know your customer), zoals gegevens uit paspoort of ID-bewijs en bank- en adresgegevens, als om ook om informatie over de cryptotransacties zelf. De koppeling tussen de persoons- en de transactiegegevens leidt ertoe dat de anonimiteit voorbij is (in ieder geval in Europa).

Op grond van DAC8 moeten cryptodienstverleners vanaf 2026 de onderstaande informatie bijhouden en vanaf 2027 doorgeven aan de Belastingdienst:

• Identificerende gegevens (naam, adres, fiscale woonplaats(en) en fiscaal identificatienummer);
• Omwisseltransacties van cryptoactiva naar andere cryptoactiva of fiat geld (zoals euro’s of dollars). De soort crypto, de soort omwisseltransactie, het aantal eenheden, het brutobedrag en de reële marktwaarde;
• Overboekingen van crypto tussen gebruikers via een cryptodienstverlener, waarbij de cryptodienstverlener niet kan vaststellen of het om een omwisseltransactie gaat;
  U moet rapporteren over de soort crypto, de soort overboeking, de waarde van de transactie en het aantal overboekingen.
• Overboekingen naar wallets waarvan de cryptodienstverlener niet kan vaststellen of die worden aangehouden bij een andere cryptodienstverlener.
  Ook hier moet worden gerapporteerd over de soort crypto, de soort overboeking, de waarde van de transactie en het aantal overboekingen.

De controle- en opsporingsmogelijkheden die DAC8 biedt leidt naar verwachting tot een intensivering van onderzoeken naar cryptovaluta. Het bezit van een cryptowallet met omvangrijke transacties terwijl het betreffende vermogen of inkomen niet in de aangiften is opgenomen kan leiden tot een fiscaal onderzoek of zelfs een witwasvermoeden. Wie zijn vermogen of inkomen bewust niet, onjuist of onvolledig heeft opgegeven, kan worden gestraft met een geldboete en in het uiterste geval zelfs strafrechtelijke vervolging.

Heeft u uw cryptovermogen nog niet of niet volledig opgegeven?

Doe dat dan alsnog zo spoedig mogelijk. De Belastingdienst heeft de mogelijkheid aangiften over de afgelopen vijf jaar te corrigeren als het gaat om inkomens- en vermogensbestanddelen in Nederland en zelfs twaalf jaar bij buitenlandse inkomens- en vermogensbestanddelen. Ook het Openbaar Ministerie heeft twaalf jaar de mogelijkheid om strafrechtelijk te vervolgen voor feiten zoals belastingfraude en witwassen.

MiCA: een nieuw tijdperk voor de cryptomarkt

De Europese “Markets in Crypto-Assets”-verordening markeert een kantelpunt in de regulering van de cryptomarkt. Het voornaamste doel van de verordening is het bieden van (meer) rechtszekerheid voor consumenten. Aanbieders van cryptoactiva-diensten – in de verordening aangeduid als Crypto-Asset Service Providers (CASP’s) – worden diverse verplichtingen opgelegd. Zo geldt voor hen onder meer een vergunnings- en informatieplicht. Ook worden zij verplicht om eerlijk en transparant te handelen in het belang van de consument. Bijvoorbeeld door hun klanten te waarschuwen over de risico’s die verbonden zijn aan het beleggen in cryptovaluta.

Wat valt er onder MiCA?

Onder de definitie van CASP vallen onder meer cryptobeurzen (exchanges), wallet-aanbieders, uitgevers van nieuwe tokens, handelsplatformen en adviseurs die persoonlijk advies geven over investeringen in crypto-activa. Aan de emissie van stablecoins worden voorwaarden gesteld die ervoor moeten zorgen dat zij hun waarde behouden, om zo garanties te bieden tegen de potentiële risico’s die van stablecoins kunnen uitgaan ten aanzien van de financiële stabiliteit.

Wat betekent dit voor Nederland?

Vanaf 30 december 2024 moest iedere aanbieder die in de EU actief wil zijn volledig aan alle MiCA-vereisten voldoen, inclusief de vergunningsplicht. Nederland koos daarbij voor een strenger regime: waar achttien maanden de Europese maximumtermijn was, koos Nederland voor een relatief korte overgangstermijn van zes maanden. Aanbieders zonder geldige MiCA-vergunning riskeren zware boetes, sancties en een volledig verbod op hun bedrijfsactiviteiten in alle 27 lidstaten.

Wat betekent MiCA voor u?

Als gebruiker van cryptodiensten biedt MiCA een kwaliteitskeurmerk: de MiCA-vergunning laat zien dat een aanbieder voldoet aan de Europese standaarden voor veiligheid, transparantie en consumentenbescherming. Voor ondernemingen die zelf cryptodiensten aanbieden of daartoe plannen hebben, is tijdige compliance geen keuze maar een verplichting.

Blijf op de hoogte

Rosewood Legal publiceert regelmatig over crypto-gerelateerde rechtszaken, actuele wet- en regelgeving en fiscaal-juridische ontwikkelingen. Zo blijft u altijd geïnformeerd over wat er speelt in de markt.